De afschaffing van de Franse vermogensbelasting zou in 2011 officieel kunnen worden

Vermogensbelasting, ook bekend als de ‘solidaire belasting op vermogens’, wordt betaald met een tarief van 0,6-1,8% op de meeste activa ter waarde van meer dan €790.000, waaronder onroerend goed, sieraden, renpaarden, wijn, boten en privévliegtuigen (hoewel kunstwerken hiervan zijn uitgesloten). De vermogensbelasting alleen al bracht vorig jaar €3,3 miljard op.

Jacques Chirac, destijds premier van Frankrijk, beloofde de belasting in 1986 af te schaffen, maar verloor twee jaar later de presidentsverkiezingen. Sindsdien heeft geen enkele andere Franse politicus het aangedurfd de belasting aan te pakken. De huidige president Nicolas Sarkozy overweegt echter de belasting volgend jaar af te schaffen.

Door stijgende vastgoedprijzen raakt de belasting nu meer dan de superrijken, naar schatting 560.000 belastingplichtigen - 42% meer dan in 2005. En het heeft velen van de werkelijk rijken, zoals de Franse zanger de heer Hallyday, aangezet om te vertrekken. Maar de Fransen, van wie velen rijkheid vulgair vinden, hebben weinig sympathie voor zulke types. Een enquête van BVA, een peilingsbureau, suggereert dat 64% tegen het afschaffen van de vermogensbelasting is.

Het kan vreemd klinken dat de heer Sarkozy 2011, een verkiezingsjaar, als het juiste moment kiest om toe te slaan. De reden hierachter is dat hij gevangen zit door een onpopulaire fiscale regel die bekend staat als de belastingschuld. De heer Sarkozy introduceerde een maximumtarief van 50% op het totale belastingtarief op al het persoonlijke inkomen, deels om belastingballingen terug te lokken. Maar dankzij onkarakteristiek behendig lobbywerk door de linkse partij is het een symbool van fiscale onrechtvaardigheid geworden, aangezien de rijken restituties ontvangen. Liliane Bettencourt, de miljardar erfgename van het L’Oréal cosmetics imperium, ontving dit jaar bijvoorbeeld een cheque van de schatkist ter waarde van €30 miljoen.

De kwestie is nu om de afschaffing van de belastingschuld te gebruiken om een einde te maken aan de vermogensbelasting. De BVA-enquête suggereert dat een meerderheid het schrappen van beide zou steunen, als dit zou worden gecombineerd met een verhoging van het hoogste marginale inkomstenbelastingtarief. De heer Sarkozy heeft dit uitgesloten, maar wil een nieuwe belasting heffen op inkomsten uit activa, in plaats van op de activa zelf. Een nieuw schema moet tegen juni volgend jaar worden onthuld.

Duitsland schafte zijn vermogensbelasting af in 1997 en is competitiever dan Frankrijk. Zoals de heer Sarkozy betoogt, zouden de Fransen moeten volgen. “Ik kan een concurrentietekort met onze belangrijkste economische partner, Duitsland, niet accepteren,” zei hij onlangs. “Ik wil de basis leggen voor een relatief homogene fiscale zone.” Dit lijkt een heroïsche poging om hervorming op te leggen aan de Fransen door het te presenteren als Europese “belastingharmonisatie”. Een officiële commissie kijkt nu hoe de belastingstructuur van Frankrijk kan worden afgestemd op die van Duitsland. Frankrijk probeert zijn hervormingen te “legitimeren door het Duitse model te kopiëren,” zegt een hoge Franse ambtenaar. Zolang niemand verwacht dat Duitsland het voordeel zal teruggeven.